Big Star to jeden z najbardziej fascynujących, a zarazem tragicznych zespołów w historii muzyki rockowej. Choć w latach 70. ponieśli komercyjną porażkę, z czasem zyskali status legendarnej grupy, która położyła fundamenty pod muzykę alternatywną i indie rocka lat 80. i 90.

Gdyby Big Star zaistnieli kilka lat wcześniej – byliby otoczeni kultem na poziomie The Velvet Underground. Gdyby startowali na przełomie lat 80/90 wymieniani byli by jednym tchem obok Alice in Chains czy Pearl Jam. Niestety swoje piosenki tworzyli gdzieś w „międzystrefie” nie odnosząc sukcesu komercyjnego, choć dziś każdy z ich trzech albumów zaliczany jest do kanonu 500 najlepszych płyt wg. The Rolling Stone.

Ja na ich trop wpadłem kilka dekad temu trzymając w ręku dzieło Ivo Wattsa-Russella, założyciela wytwórni 4AD – pierwszy album This Mortal Coil – It’ll End in Tears (1984) – powstał jako otwarty, studyjny projekt – hołd złożony swoim ulubionym artystom. Po nitce do kłębka, to ten album wskazał mi Tima Buckleya i również ten album pokierował mnie w stronę grupy Big Star.

Dziś jest dzień wielkiej gwiazdy. Słucham Big Star od rana na przemian z Saint-Saensem (ten drugi to pokłosie mojej ponownej piątkowej wizyty w Filharmonii Bałtyckiej, gdzie Maria Leszczyńska na bis zagrała Saint-Saensa i mi został w głowie).

A ze wszystkich sprzętów przepinanych przez weekend (V7000, V201a, Opus 2430) został mi w głowie ten ostatni. W niedzielę rano, kiedy znalazłem swój czas aby przestać pędzić i zatrzymać się na dłużej napisałem do Kamila

„Ten chlebak wznosi mnie znacznie wyżej. Kosmos, szaleństwo”

Nie ma jednego idealnego zestawu. Czasem masz ochotę na rutynowe techniczne granie, czasem na lampę z rozmachem. Telefunken Opus 2430 to właśnie ten rozmach, ten kosmos, ta głębia, przestrzeń, potęga, która wypełnia cały pokój i przenosi w zupełnie inny wymiar.

Nagrałem dwie ścieżki. Do jednej dołożyłem obraz, druga to tylko audio. Poniżej zamieszczam obie. Na pamiątkę tego dnia, spędzonego z TFK Opus 2430, KEF Concerto oraz grupą Big Star.

A tutaj, najsłynniejszy chyba utwór Big Star (również w wersji Opus 2430 + KEF Concerto) :

Artykuł Big Star (CPK session no. 14) pochodzi z serwisu Chasing a Hi-Fi Ghost.

Zwrotnice, z którymi kupiłem KEFy trzy lata temu były już po recapie, ale włożone w nie najtańsze kondensatory, takie po złotówkę albo i tańsze. Żeby było jasne – ja nie ganię nikogo za używanie najtańszych, ale poprawnie działających elementów. Większość sprzętów jest zbudowana przy użyciu masowych, najtańszych elementów i teoretycznie, jeśli na pomiarach wszystko się zgadza, to czemu nie?

Co więcej, te KEFy grały pięknie. Nawet więcej niż pięknie. Ale podkusiło mnie aby sprawdzić czy można coś z nich wyciągnąć więcej. A łatwość wymiany zwrotnic, a także łatwość ponownej wymiany cofającej poprzednią wymianę, zachęciła mnie do tego, aby przetestować różnicę między „tanimi” kondensatorami a „droższymi”. W przypadku każdych innych kolumn taka zmiana trwałaby z godzinę i dawno zapomniałbym jak kolumny brzmiały wcześniej – tym bardziej jeśli gra toczyłaby się o niuanse.

Kiedy rzuciłem info chłopakom ze Śląska, że będę robił takie testy, Olek, nie czekając na nic – wysłał mi swoje zwrotnice SP 1004 na wielkich, niemal nie mieszczących się w otworze mundorfach. Miałem więc trzy pary zwrotnic.

1. Tę moją podstawową, po zwykłym, tanim recapie
2. Oryginalną z lat 70
3. Zwrotnicę Olka, robioną na bogato

Testy

Podpiąłem Telefunkena V201a, posłuchałem na nim muzyki cały piątek używając moich starych zwrotnic tzw. zielonych. W sobotę zrobiłem pierwszą podmiankę – włożyłem oryginalne zwrotki z eBaya… i od razu je wyjąłem. Żadnej poprawy i jakby lekko zmatowiona góra. Domyślam się, że szansa trzymania fabrycznych parametrów po 55 latach jest znikoma. Odrzuciłem więc je z dalszych testów.

Na kolejny ogień poszły zwrotnice z grubymi, czarnymi mundorfami. Czy wierzyłem, że zagrają one dużo lepiej? Raczej nie, raczej przygotowywałem się na szukanie różnic w niuansach. I…. bardzo się zaskoczyłem.

Różnica była słyszalna od razu, przede wszystkim w dużo, dużo, dużo bardziej subtelnej i delikatnej górze. To jest cecha, którą w KEF Concerto ceniłem także na starych zwrotnicach, a tutaj została ona jeszcze bardziej uwypuklona! KEF Concerto – król miękkości, delikatności, rozdzielczości, król rozmachu i dostojności. Zwierzę, które nie musi z nikim walczyć aby być na szycie piramidy – jak SŁOŃ.

Po kilku minutach zmieniłem zwrotnice na stare i… jakbym cofnął się do czasów Winampa i odpalił mp3 w bitracie 128. Wymiana ponowna na mundorfy i krajobraz bezkresnej sawanny znów wraca!

Spróbowałem to nagrać, ale słuchając nawet na słuchawkach – można doświadczyć tylko niewielkiej części efektu jaki daje wymiana zwrotnic. Generalnie nagrywanie mikrofonem i słuchanie na komputerze albo telefonie jest mocno ułomne. Często trzeba trochę wyobraźni aby przetłumaczyć sobie w głowie język youtuba na projekcję rzeczywistości w swoim pokoju odsłuchowym.

Podsumowanie

Zmieniłem Telefunkena V201a na innego Telefunkena – lampowego Opusa 2430 i odpadłem… To jest mój zestaw na najbliższe dni. KEF Concerto z SP 1004 na mundorfach + Telefunken Opus 2430. Czemu ja tak rzadko słucham tego Opusa?

Artykuł SP 1004: KEF Concerto – The Elephant Talk pochodzi z serwisu Chasing a Hi-Fi Ghost.

Tak to wygląda:

Artykuł Appendix do wpisu o Ditton 10 pochodzi z serwisu Chasing a Hi-Fi Ghost.

Z drugiej strony ciekawość: tweeter HF1300 – aktualnie nie mam żadnych kolumn z tym przetwornikiem. No i jeszcze wspomnienie rozmowy sprzed dwóch lat ze znajomym Marcina z Charlie Studio. Nie pamiętam kontekstu, ale zapamiętałem najważniejsze – jak będzie okazja to naprawdę warto pochylić się nad małymi 10-tkami.

Kiedyś nie wrócę z takiego wyjazdu po audio w drugiej ręki 🙂 Co prawda nic nie przebije mojej wyprawy sprzed blisko 10 lat po NAD 350 od kucharza z Żuław, który w swoim mrocznym lofcie przerobionym ze stodoły poza zbiorem noży miał ekspozycję swoich kombinezonów na motor. Możecie sobie wyobrazić jak te dwie kolekcje wyglądały w ciemnym świetle… Wtedy przeżyłem, wczoraj przeżyłem także spotkanie z amstafem 🙂

Zdążyłem wskoczyć do samochodu, amstaf został zamknięty w domu a Celestion Ditton 10 wyniesione mi na dwór. O żadnym odsłuchu nie było mowy… ale chociaż wizualnie wyglądały na kompletne i oryginalne.

Na początku zaskoczył mnie ich rozmiar.

320 x 200 x 170 – nie jest to zbyt wiele, przecież one niemal mieszczą się w dużej męskiej dłoni! Ale po chwili przypominam sobie jaki dźwięk potrafiły zrobić 30 lat później legendarne monitory Tannoy Mercury M1. A ich rozmiar to 300 x 210 x 170 – niemal taki sam. Kolejna myśl to seria BBC LS3/5 o wymiarach jeszcze mniejszych bo 300 x 190 x 160…

Informacji internecie za dużo nie ma na temat tego modelu. W katalogach w pierwszej wersji 16 ohmowej pojawia się już w 1964 rokiem, choć niektóre źródła mówią o roku 1965. Moja wersja to późniejsza oznaczona jako 4-8 ohm. Produkowane były do roku 1973 i były to pierwsze kolumny głośnikowe Celestion Ditton z tej serii – dopiero chwilę potem weszły 15-tki itd.

Głośnik nisko/średniotonowy: 5-calowa konstrukcja o papierowej membranie i gumowym zawieszeniu,
Wysokotonowy: jednostka HF1300 – charakterystyczny „turbinowy” przetwornik z czarną osłoną i promieniście ukształtowanym frontem.

Pierwsze wrażenie

Zastanawiam się jak wiele może zmienić nastawienie. Czy przy wysokich oczekiwaniach ciężej cieszyć się dobrym dźwiękiem, a kiedy oczekiwań nie ma żadnych każdy pozytyw jest mnożony do kwadratu?

Ale mówiąc językiem emocji, to dźwięk, który usłyszałem usadził mnie w fotelu na długie godziny. Oczywiście nie rozmachem i masowaniem przepony, ale absolutnie doskonałą spójnością. Utwór za utworem, nuta za nutą. Każdą z nich chłonąłem z pełną ciekawością i podziwem. Żadnego przewijania, żadnej nudy, żadnej irytacji. Wszystko jest czytelne, klarowne, naturalne, żadnego fałszu, żadnego przebarwienia… Gdyby tylko można było przeskalować ten format na większy nie tracąc ani milimetra z osiągniętej równowagi to… Graal zostałby odnaleziony.

Zacząłem szukać kolejnych informacji o tych kolumnach w necie trafiłem na artykuł w niderlandzkiej prasie z ich recenzja z 1966 roku. Poniżej cytuję ją w całości, bo gdybym próbował coś więcej na ich temat napisać – nic więcej i tak bym nie dodał.

Zmuszona przez stereofoniczny zapis dźwięku i związane z nim problemy przestrzenne, stopniowo powstała cała generacja małych, by nie rzec – miniaturowych, obudów głośnikowych. Różni producenci, z mniejszym lub większym sukcesem, zignorowali aksjomat „im większy, tym lepszy” i wprowadzili na rynek głośniki, które nierzadko zadziwiają potężnym dźwiękiem, jaki potrafią wydobyć z bardzo małych obudów.

Byłoby jednak błędem i nieuczciwością oczekiwać od tych „karłów” takich samych właściwości jak od ich znacznie potężniej zbudowanych krewnych. Bezpośrednie porównanie z dużo większym głośnikiem wysokiej klasy zawsze wypadnie na korzyść tego drugiego. Można jednak śmiało powiedzieć, że oferują one osiągi, które jeszcze niedawno uważano za niemożliwe do uzyskania.

Duże wychylenia membrany

Nowe metody zawieszenia membrany, bardzo niskie rezonanse własne oraz długie cewki drgające, pozwalające na duże wychylenia, umożliwiły konstruktorom uzyskanie bardzo przyzwoitego odwzorowania basu z wyjątkowo małych obudów. Chytrze i starannie zaprojektowane zwrotnice pomagają ponadto utrzymać w ryzach charakterystykę częstotliwościową, dzięki czemu rezultatem jest brzmienie godne wszelkiego uznania. Ditton jest typowym przedstawicielem tej nowej rasy „hodowanej” z wielkim sukcesem przede wszystkim w Anglii. Goodmans „Maxim” i KEF „Celeste” to starsze, dobrze znane przykłady.

Spektakularna muzyka

Ciekawym zjawiskiem jest to, że te maluchy najlepiej radzą sobie z „dużą” muzyką. Zaskakujący i imponujący jest ponowny odbiór tego, jak Celestion Ditton 10 potrafi oddać sprawiedliwość na przykład pełnej orkiestrze w IX Symfonii Dvořáka. Zapewne nie jest dziełem przypadku, że podczas demonstracji jako materiał programowy wybiera się zawsze muzykę bardziej spektakularną.

Do testowania głośnika potrzebny jest jednak inny, a przede wszystkim bardziej zróżnicowany wybór muzyczny. Potężne brzmienie orkiestrowego tutti potrafi ukryć wiele niedociągnięć. Głos ludzki, orkiestra smyczkowa, fortepian, a zwłaszcza słowo mówione mówią o głośniku znacznie więcej.

Szczegółowe odsłuchy, do których „pożyczono” również inne pary uszu, oraz porównanie z innymi głośnikami o zbliżonych aspiracjach i cenie, doprowadziły mnie do wniosku, że Ditton jest znakomitym przedstawicielem swojej klasy.

Gładkie odtwarzanie

Barwienie słowa mówionego jest zaskakująco małe, brzmienie smyczków czyste i pozbawione pików, a przy lekkim podbiciu basu również przyjemnie pełne. Głosy wokalne brzmią bardzo naturalnie, bez drażniących sybilantów („esów”), co wskazuje na gładką charakterystykę małego głośnika wysokotonowego.

Podobnie jak w przypadku głośników użytych do porównania, najgorzej wypada fortepian. To właśnie tam małe gabaryty dają o sobie znać najmocniej. Wielkiego brzmienia fortepianu koncertowego po prostu nigdy nie da się w pełni odtworzyć z małej skrzynki. Myślę jednak, że oczekiwanie tego od takiego głośnika nie jest do końca uczciwe.

Większość testów przeprowadzono w stereo. W trybie mono ograniczenia stają się bardziej zauważalne. Wydaje mi się, że do odtwarzania mono można przeznaczyć nieco większy budżet na głośnik i kupić nieco większy egzemplarz. W końcu „miniatury” powstały przede wszystkim na potrzeby stereofonii.

Wykonanie techniczne

Głośnik niskotonowy to przetwornik o średnicy 5 cali z bardzo elastycznym zawieszeniem wykonanym z miękkiego neoprenu, rodzaju kauczuku syntetycznego. Kosz to ciężki odlew, a magnes jest solidnym elementem ferrytowym.

Osobliwością jest konwencjonalna papierowa membrana. Można by przypuszczać, że do tych głośników zostanie użyty jakiś rewolucyjny materiał, jak w przypadku Leak czy KEF, jednak przy tak małych średnicach można bezpiecznie stosować tradycyjny papier bez ryzyka utraty sztywności.

Rezonans własny leży bardzo nisko, przy 30 Hz, co w obudowie testowanych egzemplarzy wzrastało do około 68 Hz. Głośnik wysokotonowy („tweeter”) to 1½-calowa jednostka ciśnieniowa, która przejmuje pracę powyżej 3500 Hz.

Obudowa – ciekawe słowo jak na coś tak małego, bo bardziej pasowałoby „pudełko” – jest wykonana wyjątkowo solidnie. Rezonanse ścianek zostały praktycznie wyeliminowane dzięki wewnętrznemu wyłożeniu materiałem o właściwościach bitumicznych. Prawie całkowite wypełnienie tłumiącym włóknem octanowym zapobiega powstawaniu fal stojących.

Podsumowanie

Podsumowując, Ditton 10 można nazwać udaną konstrukcją, która posiada wiele zalet swoich większych pobratymców i ujawnia niewiele ograniczeń, jakie siłą rzeczy musi ze sobą nieść tak znikomy rozmiar.

Niskie tony, które opadają z nachyleniem 12 dB/okt. poniżej 80 Hz, są czyste i – co ważne – pozostają wolne od zniekształceń i podwajania częstotliwości poniżej rezonansu systemu (ok. 70 Hz).

Przy lekkim podbiciu basu i ujęciu wysokich tonów głośnik daje bardzo muzykalny dźwięk, co zwłaszcza w mniejszych pomieszczeniach stwarza możliwość uzyskania doskonałego stereo bez konieczności poświęcania przestrzeni.

Podsumowanie

Mam plan na te Dittony. Jeżeli kiedykolwiek dzieciaki się wyprowadzą, to urządzę sobie gabinet, a na biurku, w bliskim polu będą stały właśnie Celestion Ditton 10… ale teraz posłucham ich jeszcze jakiś czas, bo nawet w dużym salonie, kiedy siada się w niewielkim trójkącie równoramiennym, a nawet równobocznym to wrażenia ściskają serce.

Zawsze można też idąc za radą recenzenta z 1966 roku sprzedać dwa głośniki stereo i kupić jeden większy do słuchania mono 😀

Artykuł Celestion Ditton 10 – The World’s Smallest Big Band pochodzi z serwisu Chasing a Hi-Fi Ghost.

Monitor Audio to firma brytyjska, model MA6 pochodzi z 1976 roku i jest inspirowany klasyczną koncepcją BBC Monitor. Czy naprawdę trzeba większej rekomendacji? Tym bardziej, że jestem fanem brzmienia brytyjskich kolumn.

Jednak wszędzie tam, gdzie w grę wchodzi gust, niespodzianki są codziennością. Na papierze musi się bezwzględnie podobać, ale w rzeczywistości czegoś brakuje, albo odrobiny czułości, albo rozmachu, albo jeszcze czegoś innego – zupełnie niemierzalnego. Niektóre ścieżki vintage audio to szerokie, dobrze oświetlone aleje, ale można też trafić w krzaki, błoto i miejsca, w których człowiek zaczyna się zastanawiać, po co właściwie tam wszedł. Ale jeśli w tych krzakach rozbije się namiot, rozpali małe ognisko, a rano na palniku gazowym przygotuje kawę i wypije ją słuchając ptaków i szumu potoku, to może się okazać, że w tych „krzakach” jest piękniej niż na oświetlonej alei w środku miasta.

Zawsze wychodzę z założenia, że każda rzecz na świecie powstaje z jakiegoś powodu.

Czasem tym powodem jest tylko chęć zarobku (tanie japońskie audio z późnych lat 80), czasem zrobienie idealnej jakości do ceny (np. NAD 3020), a czasem zrobienie czegoś bez kompromisów nie patrząc na cenę.

Ale co było prawdziwym powodem dla którego firma Monitor Audio wypuściła na rynek model MA6? Nie da się przeczytać tego w ulotce, bo zawsze wszystko jest najlepiej jak się da i w przystępnej cenie.

A może z Grundig V7000? – napisał Kamil

Muszę nadmienić, że zgodnie z sugestiami Olka wymieniłem kondensatory w zwrotnicach na tzw. „gładkie”. Stare miały w miarę sensowne parametry pojemności, ale dla świętego spokoju przelutowałem zwrotnice. Czy poczułem natychmiastową zmianę? Ciężko powiedzieć, bo przed recapem nie słuchałem ich zbyt długo, a do recapu też zabierałem się tempem ślimaka i … po prostu nie zapamiętałem jak grały przed aby ocenić jak grają po 🙂

W ostatnich dniach sporo grałem MA6 z Elaciem 2200T oraz Philipsem 777. Z tym drugim całość była za bardzo poukładana, wręcz nudna, za to Elac grał świenie… ale on po prostu gra świetnie 🙂

No i spiąłem z V7000…

W pierwszych chwilach miałem wrażenie jakbym słuchał amplituenra SABA 9240. Czystość, przestrzeń i kontrola basu. Potem zacząłem sobie przypominąć jak grał V7000, kiedy znacznie częściej go słuchałem. On naprawdę umie grać z Anglikami. Nie próbuje ich na siłę „ugrundigowić”. Nie zabija ich charakterystycznej przestrzeni i tego pewnego rodzaju muzykalnego oddechu. Ale też nie pozwala im odpłynąć w stronę ciepłego, lekko rozmytego grania.

V7000 jest gdzieś pośrodku.Nie jest to granie techniczne i jałowe. Nie ma tego wrażenia, że muzyka została rozebrana na części, po czym każdą z nich ustawiono z dokładnością do milimetra.

V7000 mógł być swego rodzaju pomostem.

Z jednej strony mieliśmy wielbicieli brzmienia drewnianych skrzyń SABY, Telefunkena czy Grundiga – dużych, ciepłych, często trochę romantycznych konstrukcji, w których muzyka miała być przede wszystkim przyjemnością. Z drugiej nadchodziły lata osiemdziesiąte. Coraz więcej czerni, aluminium, przycisków, wskaźników i technicznego podejścia do dźwięku. Coraz większe znaczenie miały kontrola, przejrzystość, precyzja.

V7000 zdaje się stać dokładnie pomiędzy tymi światami. Ma jeszcze coś z tamtej starej szkoły. Nie w sensie oczywistego ocieplenia czy nostalgicznej miękkości, ale w sposobie, w jaki traktuje muzykę. A kiedy podłączymy do niego MA6, robi się naprawdę interesująco. Kolumny mówią po angielsku, wzmacniacz odpowiada po niemiecku – i co najważniejsze, obydwie strony się rozumieją.

Ale nie jest to „ostateczne rozwiązanie wszelkich problemów audio”. Po pierwszych godzinach zauroczenia – zaczyna przeszkadzać losowo puszczony repertuar. Nie ma takiego „flow” jak w niektórych zestawach, gdzie repertuar kompletnie nie robi różnicy w przyjemności odsłuchu, a utwory grają do samego końca.

Podsumowanie

Naprawdę nie wiem co zrobić z Monitor Audio MA6. Ciągle mam nadzieję, że obudzę się rano i poczuję zapach kawy i wsłucham się w szelest wody w strumieniu. Czasami trzeba przerzucić 30 wzmacniaczy aby znaleść ten jeden. Chyba potrzebuję kolejnego roku…

Artykuł Monitor Audio MA6 + Grundig V7000 pochodzi z serwisu Chasing a Hi-Fi Ghost.

Lamentów było dużo. Wspomnień przez łzy też. I oczywiście obietnic, że trzeba ten zestaw odkupić. Ale raczej nie dokładnie ten sam – lecz taki sam. Rok temu udało się dostać Elaca 2200T. Choć z tym Elaciem to trochę było jak z samochodami Land Rovera – jeździ się rewelacyjnie, ale … połowę czasu autobusem, bo LR stoi w serwisie. Elac 2200T też swoje odstał.

No i przychodzi koniec czerwca i pisze do mnie Kamil z dramatyczną informacją, że ktoś wystawił Calindy niedaleko mnie w sensownej cenie, ale człowiek absolutnie nie podejmie się wysyłki. Patrzę na mapę: okolice Iławy, heh – 2h drogi. No ale od czego ma się szwagrów ex-sąsiadów 😀 Dosłownie dzień później Calindy były u mnie w domu.

No i uruchomiłem ten opiewany latami zestaw:

Elac 2200T + KEF Calinda

Nazewnictwo KEF-a w tamtym okresie miało bardzo konkretną logikę – wszystkie zaczynały się na literę „C”: Cantata, Corelli, Cadenza, Cresta, Chorale, Coda czy Caprice. Zazwyczaj były to terminy związane z muzyką. Choć google podpowiada mi, że Calinda to również imię żeńskie – bardziej skłonił bym się do etymologii związanej z tańcem. Taniec jest bliższy muzyki niż – nawet niezwykłe – imię żeńskie.

Calindy zagrały w taki sposób, że natychmiast (czyli w moim przypadku po 2-3 dniach) poleciałem do garażu i wyciągnąłem po roku przerwy KEF Concerto. I praktycznie dalszy test polegał na przełączaniu modeli Concerto i Calinda i wychwytywaniu całkiem wyrażnych różnic.

Calinda vs Concerto

Oba te modele to klasyka brytyjskiego brzmienia z lat 60. i 70., oparta na przetwornikach z bextrenu i kopułkach T27. Mimo zbliżonego rodowodu reprezentują jednak dwa zupełnie różne podejścia do prezentacji muzyki.

Różnica w charakterze wynika przede wszystkim z konstrukcji obudowy oraz podziału pasma:

• KEF Concerto: Klasyczna, szeroka i głęboka obudowa z bass refleksem umieszczonym na froncie (przez który wchodzą do środka kable od zwrotnicy) . System trójdrożny oparty na potężnym, owalnym wooferze B139 , średniotonowym B110 oraz gwizdku T27.
• KEF Calinda: Bardziej smukła (jak na tamte czasy) kolumna podłogowa. System dwudrożny, zamknięty, w którym B200 obsługuje zarówno dół, jak i średnicę, wspomagany od spodu membraną bierną BD139 (ABR). Górę pasma przejmuje ten sam T27.

Niskie tony:

Concerto: Dół jest znacznie obszerniejszy, gęstszy i ma fizyczną masę. Duży B139 w dużej obudowie schodzi nisko z bardzo naturalnym, miękkim wygasaniem, bez sztucznego podbicia. Bass ma imponującą swobodę, choć bywa nieco poluzowany i miękki na krawędziach. Ja to jednak bardzo lubię. Nie mogłem się nasłuchać moich Concerto i przyznam, że sesje z Concerto były dłuższe niż z Calindą

Calinda: Dzięki zastosowaniu membrany biernej BD139 dół jest sprawny i zaskakująco rozciągnięty – ale ma zupełnie inny charakter. Jest szybszy, bardziej zwarty i punktowy. Brak mu jednak tej samej skali, masy i bezwysiłkowego wypełnienia, które daje Concerto.

Średnica i wokale

Concerto: To absolutny popis B110 pracującego w wydzielonej komorze. Średnica jest nasycona, ciepła, trójwymiarowa i niezwykle spójna. Wokale mają namacalność i teatr, ale całe pasmo nosi charakterystyczny dla epoki, nieco ciemniejszy i dociążony nalot. Totalny popis możliwości przy piosenkach typu Nobody’s Sweetheart – Lady Blackbird

Calinda: Średnica jest nieco bardziej otwarta, przejrzysta i doświetlona. Ponieważ B110 musi tu obsłużyć również niski zakres, przy głośniejszym odsłuchu z dynamicznym materiałem potrafi wykazać minimalnie większą kompresję niż w trójdrożnym Concerto, ale w zamian oferuje bardzo czystą, płynną przestrzeń.

Góra pasma i scena

Oba modele używają przetwornika T27, więc wysokie tony w obu przypadkach są słodkie, gładkie i pozbawione jakiejkolwiek ostrości.

Calinda buduje scenę nowocześniej – jest lepsza lokalizacja źródeł pozornych wzdłuż i w głąb sceny.

Concerto gra szeroką, masywną ścianą dźwięku. Scena jest ogromna, ale mniej punktowa – bardziej stawia na klimat i skalę niż na aptekarską precyzję planów.

Podsumowanie

Po trzech tygodniach kolumny mega starannie zapakowałem i wysłałem do Pszowa. Pierwszy raz użyłem kleju w piance i styroduru tworząc szczelny i kurierodporny sarkofag 🙂

KEF Calinda zapamiętam jako kolumny grające bardzo w „stylu Kamila” – czyli z większą precyzją, w pewnym sensie nawet bliżej im było do Ditton 44 niż do KEF Concerto. Mi za to uświadomiły jak bardzo lubię ciepły, masywny, ale też zamglony dźwięk Concerto. Za to Calinda to był już krok w stronę „nowej audiofilii” – choć brzmi to kuriozalnie, gdy piszę to o kolumnach z drugiej połowy lat 70-tych.

W skrócie: Concerto to pełnowymiarowy, dostojny odsłuch o ogromnej skali, wypełnieniu i analogowym czarze, idealny do jazzu, wokalistyki i klasycznego rocka. Calinda oferuje dźwięk nieco nowocześniejszy, bardziej zwarty i rytmiczny, z zachowaniem generalnie tej samej barwy

Moje serce stoi po stronie Concerto, choć w pełni rozumiem i wiem dlaczego ktoś inny może uważać dokładnie odwrotnie.

Artykuł KEF Calinda vs KEF Concerto pochodzi z serwisu Chasing a Hi-Fi Ghost.

Kilka dni temu wybrałem się na powakacyjną inaugurację piątków w Filharmonii Pomorskiej w Gdańsku. W repertuarze były Cztery Pory Roku w Buenos Aires – Astora Piazzolli oraz Misa a Buenos Aires – Martina Palmeri. Każdy, kto zasłuchuje się w sprzętach audio w takim momencie musi postawić sobie pytanie: jak to gra na żywo vs jak gra to u mnie w domu?

Żeby było jasne, ja nie jestem absolutnie specjalistą od filharmonii. Lubię czasem pójść, sprawia mi to ogromną przyjemność, ale zarówno nie jestem człowiekiem, który kupiłby karnet na każdy piątek w filharmonii, ale też nie znalazłem się tutaj dlatego, że żona kilka dni wcześniej wykrzyczała: „bo ty mnie nigdzie nigdy nie zabierasz!!„. Nie jestem też specjalistą od drogich systemów audio, nie wydaję milionów na kable, nie jeżdżę na Audio-Show i nie biegam na prezentacje nowości po salonach audio. Ja po prostu lubię muzykę i lubię słyszeć ją w taki sposób, aby mi się podobała. Jednemu podoba się tak, innemu inaczej. Nic nikomu nie narzucam i nic nikomu nie ujmuję.

Ale po każdej wizycie w filharmonii jestem trochę zmieszany i robię w głowie porządną rewizję formuły mojego ciągu dążącego do ideału. Nie dlatego, że ciąg jest źle napisany, ale dlatego, że zmienia się ideał.

W punktach – przemyślenia, które zostają mi w głowie

• Separacja instrumentów. Mam tylko jedną parę uszu, do których dochodzi kombinacja wszystkich fal dźwiękowych wytwarzanych jednocześnie przez dziesiątki instrumentów, ich struny, pudła rezonansowe, korpusy. Teoretycznie kolumny powinny to oddać… choć to karkołomne zadanie, aby kilka głośników we wspólnym/dzielonym pudle oddało to samo. To jest największa różnica między muzyką na żywo a muzyką z głośników. Nie chodzi mi o umiejscowienie ich na scenie – tylko czystość każdego pojedynczego dźwięku.
• Głośność. Zaskakujące jest to, że słuchając muzyki na żywo jest ona cichsza niż można się spodziewać. Oczywiście jest ogromna dynamika, ale zasadniczo można odnieść wrażenie, że cały czas „volume jest maksymalnie na godz. 10:00”. Tutaj rodzi się pytanie, czy nie jest tak, że to na domowych sprzętach słuchamy jej za głośno? Dlatego, że możemy? Dlatego, że wydaje nam się, że głośniej = lepiej? Czy to przyzwyczajenie z koncertów rockowych, gdzie natężenie dźwięku bywa większe niż na Hungaroringu w trakcie weekendu F1? A może to koncerty symfoniczne mają swoje ograniczenia i gdyby dało się głośniej, to byłoby głośniej? W każdym razie jest to dla mnie fascynujące, że niby wydaje się cicho, ale po niedługim czasie masz wrażenie, że jest idealnie w punkt.
• Wybrzmienia. Jestem trochę pierdolnięty na punkcie wybrzmień instrumentów. Potrafię obrazić się na wzmacniacze czy kolumny w których na końcówkach dźwięków jest odrobina chropowatości. Mój ideał to jedwabne, bez najmniejszej skazy, perfekcyjne przejście do ciszy. I tak właśnie jest na żywo! Najpierw bezpośrednio od instrumentu, a chwilę później jako tysiące delikatnych odbić od ścian i sufitu. To właśnie daje wrażenie przestrzeni i głębi orkiestry. Coś takiego potrafi mi dać Creek i potrafią dać kolumny Sonus Fabera. Pewnie wiele innych też, ale te słuchałem i te sprzęty mnie rozwalają na łopatki podobnie jak wizyta w filharmonii.

Podobne wrażenie miałem po sierpniowej wizycie w Weronie, gdzie miałem przyjemność zobaczyć na żywo operę La Traviata.

Półka po letniej przerwie

Natomiast spoglądając na moją półkę po letniej przerwie – niewiele się zmieniło. Spięty jest Philips 777 z KEF Concerto oraz MA6 po wymianie kondensatorów na tzw. gładkie. Zbieram się cały czas do porównania tych kolumn, bo brzmią pod każdym względem inaczej. Mam też trzy różne zwrotnice do Concerto: oryginalna kupioną z eBay parę tygodni temu, drugą zrecapowaną kondensatorami za 1 zł (taka była w kupionych przeze mnie 2 lata temu KEFach), oraz trzecią – wysłaną na testy przez Olka, z kondensatorami „za miliony”. Testowanie będzie technicznie łatwe, bo Concerto mają zwrotnice wsuwane od frontu jak kości RAM w komputerach. Cała wymiana to kilkanaście sekund.

Nie kupiłem żadnego sprzętu, ale za to wzbogaciłem się o kilkadziesiąt płyt. Największym zaskoczeniem był dla mnie solowy Paul Simon z połowy lat 70-tych. Muszę przyznać, że do tej pory znałem przede wszystkim jego twórczość w duecie z Garfunkelem, a z solowych dokonań właściwie dopiero końcówkę lat 80, gdy telewizja męczyła teledyskiem You Can Call Me Al. A tutaj okazało się, że Simon nagrał bardzo dojrzałą, przesiąkniętą amerykańskim folkiem spod znaku CSNY płytę Still Crazy After All These Years, której to przez minione wakacje słuchałem chyba najwięcej razy.

Artykuł A Night at the Opera pochodzi z serwisu Chasing a Hi-Fi Ghost.

Dlaczego do roku 1976? Bo wtedy nastąpił pożar fabryki w szwedzkiej Motali. To był początek końca marki Luxor, który jednocześnie nałożył się na początek końca pewnej epoki w projektowaniu HI-FI. To był koniec czasów, gdy można było dostarczyć do każdego domu dobrej jakości sprzęt grający w rozsądnych pieniądzach.

Bohater tego wpisu to Luxor Dirigent 3000 z 1975 roku, jeden z wielu przedstawicieli serii „Dirigent”. Należały do niej zarówno amplitunery, jak i tzw. music center czyli „kombajny” z gramofonem i magnetofonem na pokładzie. Kojarzy mi się to z rozwiązaniami innej skandynawskiej marki Bang & Olufsen, gdzie również główny nacisk szedł na wielozadaniowe „parapety”.

Luxor Dirigent 3000 to zestaw amplituner (2x35W) oraz gramofon. Po wykręceniu jednej śrubki od dołu całą sekcję gramofonu można wyjąć i rozpiąć od systemu. Gramofon jest wpinany w środku obudowy na klasyczne złącze DIN-5, więc technicznie można z niewielkim trudem podpiąć do Luxora inny, zewnętrzny gramofon. No ale to bez sensu kupować wtedy music center 🙂

Nigdzie nie opisano, jaki to model gramofonu, ale patrząc na jego wygląd – poza kilkoma dekoracyjnymi elementami – jest to niemal kopia Philipsa GA-108. Jest duże prawdopodobieństwo, że tak właśnie jest, bo Philips miał wtedy swoje udziały w Luxorze i te dwie firmy były bardzo mocno splecione ze sobą biznesowo.

Dirigenta 3000 możemy znaleźć w katalogu z 1975 roku. Źródła dotyczące tego od kiedy był produkowany nie są 100% pewne i podają rok 1974.

Tenement Symphony

To tytuł albumu Marca Almonda z 1991 roku. Synth pop z elementami poezji i wspomnianymi w tytule ornamentami orkiestrowymi. Słowo „tenement” w języku angielskim oznacza tradycyjną, zazwyczaj przeludnioną i skromną kamienicę czynszową. Sercem tego wyrażenia jest oksymoron – zestawienie sztuki wysokiej z prozą miejskiego życia.

Symfonia kojarzy się z filharmonią, elegancją, harmonią i wyższymi sferami. Kamienica (tenement) odwołuje się do ubóstwa, ścisku, zgiełku i codziennych zmartwień zwykłych ludzi. Połączenie tych słów nadaje szarej codzienności rangę czegoś podniosłego i pięknego.

To fascynujące i poetyckie zestawienie idealnie oddaje ducha Luxora Dirigent 3000 z 1975 roku. Mówi się, że symfonia wymaga filharmonijnych sal, wyciszonych foteli i elitarnego blichtru. Jednak w 1975 roku – w samym złotym wieku ery hi-fi – szwedzki Luxor udowodnił, że prawdziwa architektura brzmienia może zamieszkać w zwykłym, wielopłytowym salonie lub czystej, szwedzkiej hyresrätt.

Luxor Dirigent 3000 to absolutne ucieleśnienie oksymoronu Tenement Symphony – symfonii z czynszówki.

Egalitaryzm zamiast Elitaryzmu

W połowie lat 70. budowanie dobrego brzmienia nie było jeszcze domeną snobistycznych kabli i hermetycznych kółek audiofilskich. Hi-Fi było ruchem społecznym. Dirigent 3000 powstał po to, by przynieść pełnoprawne, czyste brzmienie pod dach każdego szwedzkiego domu. Był kombajnem absolutnym – meblem muzycznym, który skupiał wokół siebie codzienne życie.

To symbol czasów, kiedy wysoka jakość była standardem społecznym, a nie towarem luksusowym.

A jak on gra?

No właśnie! Bezpośrednia odpowiedź na to pytanie może być pułapką. Kiedy wyjdzie się z pozy wewnętrznego zacietrzewienia i wręcz psychozy, że każde kolejne 500 zł włożone w audio musi grać lepiej i lepiej, i stanie się obok – pozbawionym oczekiwań oraz idących za nimi rozczarowań, pozbawionym wpływu oceny innych i tego, co wyczytasz w internecie – okazuje się, że możesz spędzić dwa tygodnie, słuchając CAŁYCH albumów od A do Z. Oczywiście z przerwą na zmianę strony.

Gramofon dostał nową igłę oraz nowy pasek. Jestem aż zaskoczony ile radości sprawia mi takie granie… Tylko pamiętajmy – coś, co daje radość mi – nie musi dawać jej Tobie. Mi nie daje radości skipowanie playlist po 15 sek. Mi daje radość słuchanie muzyki. Sprzęt jest tylko dodatkiem.

Artykuł Luxor Dirigent 3000 – Tenement Symphony pochodzi z serwisu Chasing a Hi-Fi Ghost.

Z tamtej wizyty przytargałem do domu parę kolumn Tandberg TL-1520 oraz amplituner Akai AA-6200. To nie były moje pierwsze sprzęty vintage, bo coś już tam w garażu nieśmiało odkładałem na półkę. Ale mentalnie byłem wciąż zacementowany przez lata próby nadążania za „nową audiofilią”, że kiedy wydajesz 600 zł na amplituner i tyle samo na kolumny to kupujesz jakieś śmieszne oldschoolowe zabawki i nic więcej. Bo żeby kupić coś do słuchania muzyki to trzeba mieć kilka tysięcy …. i wyjść ze sklepu co najwyżej z parą „średniej” jakości kabli.

Przebudzenie

Czułem się jakby mi ktoś wrzucił suszarkę do wanny. Zaliczałem objawienie, przebudzenie, kryzys poznawczy i odwrócenie perspektywy jednocześnie. Przez głowę przechodziły mi krótkie spięcia…. Wiecie o co chodzi – odkrywasz, że przez całe życie ktoś Cię oszukiwał, że źle czytałeś znaki, ufałeś osobom, które nie mówią całej prawdy. I to do tego stopnia, że kiedy na forach czytałeś mądrych ludzi uważałeś, że to tzw. mądrości czarnoksiężników, którzy dawno stracili kontakt z podłogą.

Łatwiej było mi uwierzyć w dwa światy. Pierwszy jedyny prawdziwy świat ówczesnych magazynów audio. Oraz drugi – ten, który był kiedyś ale się skończył, obrócił w pył i głównie żyje we wspomnieniach dawnego blasku i kilku starych sprzętach schowanych w szafie.

Ale wtedy ten stary świat za 1200 zł łącznie (wzmak+kolumny) stawiasz na półce obok nowego świata za 35 000 zł łącznie (cena sklepowa, bez negocjacji, tyle nie dałem ;)) i …. rozpoczynasz proces przebudzenia, proces uświadamiania sobie, że istnieje czarna strona księżyca. Ta strona, w którą nie wierzysz tylko dlatego, że jej widzisz.

Finansowy próg wejścia do świata vintage audio jest bardzo niski. Nagle odkrywasz, że stać Cię na kupno kilku sprzętów na raz, ciągle rotacje, nowe doświadczenia, kupno i odsprzedaż przy minimalnej stracie. Ale nie chodzi tylko o realizację potrzeby doświadczania nowych sprzętów. Cuda zaczynają dziać się kiedy zaczyna do Ciebie dochodzić, że te stare 20x tańsze sprzęty grają LEPIEJ, ciekawiej. Grają tak, że muzyka wychodzi na pierwszy plan. I przede wszystkim grają tak, że po raz pierwszy od 20 lat zaczynasz być znowu na pełne 100% szczęśliwy, że słuchasz muzyki.

AKAI Anno Domini ’70

Trochę odleciałem od tematu 🙂 Wtedy, trzy lata temu, to AKAI AA-6200 po prostu bardzo mi się podobało i jeszcze nie do końca chciałem się do tego przyznać przed sobą, oraz nie wiedziałem dlaczego. W miedzy czasie przez moje ręce przewinęły się trzy inne amplitunery AKAI, ale trochę młodsze, z drugiej połowy lat 70-tych.

• AA-1030 – fajny, klasyczny amplituner, srebrny front i drewniana buda. Grał całkiem przyzwoicie
• AM-2350 – wzmacniacz z czarnym frontem i wycieraczkami mocy. Brzmiał kiepsko, ale sprzedałem go w sekundę (wycieraczki)
• AM-2200 – podobny do poprzedniego, tylko bez wycieraczek

Miałem/mam też kilka wzmacniaczy z lat 80-tych, kilka bardzo złych, kilka ciekawych. Dwa sobie zostawiłem, ale o tym innym razem.

AKAI AA-6200

Wiele razy z własnej inicjatywy, albo lekko przymuszony chodziłem przez te trzy lata do garażu celem wyselekcjonowania czegoś na sprzedaż, za każdym razem omiatałem wzrokiem amplituner AKAI AA-6200 i bardzo szybko go odwracałem (wzrok :)).

Dziś rano po spacerze z psem spojrzałem na swój salon i stwierdziłem, że to już ten czas, aby trochę się spocić i wykonać „audiofilski spacer farmera”. W garażu wylądowały IMFy, SABY IV i kilka niewiele lżejszych amplitunerów. I wtedy mój wzrok spojrzał na półkę z tytułowym Akai…

Zaciski na śrubki… najgorsze co może być… ale obok – jak widać – są też alternatywne wejścia na duże jacki mono.

AKAI AA-6200 to jeden z najstarszych amplitunerów Akai z przełomu lat 60. i 70. Według Radiomusem produkowany już od 1968 roku. 2 x 15 W przy 8 Ω. Moc nieduża, ale przy skutecznych kolumnach to żaden problem.

Pierwsze pół dnia słuchałem go na kolumnach SABA 820F. To są szokujące kolumny w kontekście ceny do jakości, ale czułem, że jest troszeczkę za jasno. Kiedy przepiąłem je na Ditton 44 niebo się otworzyło. Zrozumiałem, czemu to właśnie ten niepozorny, niewielki AKAI AA-6200 trzy lata temu zaczął zmieniać napięcie pomiędzy neuronami w mojej głowie.

Nigdy nie śmiej się ze wzmacniacza który został wyprodukowany w latach 60-tych.

1. Powstał w czasach, gdy liczyła się jakość, a nie oszczędności. Producenci często stosowali ciężkie transformatory, solidne radiatory i elementy o dużym zapasie wytrzymałości.
2. Do dziś działa po ponad pół wieku. Sam fakt, że wiele takich urządzeń nadal jest sprawnych lub daje się łatwo odrestaurować, świadczy o wysokim poziomie ich konstrukcji.
3. Był projektowany przez inżynierów, a nie księgowych. W latach 60. rynek hi-fi dopiero się rozwijał, więc firmy konkurowały przede wszystkim osiągami i jakością dźwięku.
4. Jego niewielka moc nie oznacza słabego grania. Kilkanaście czy kilkadziesiąt watów z dobrze zaprojektowanego wzmacniacza potrafi zabrzmieć zaskakująco swobodnie z odpowiednio dobranymi kolumnami.
5. To kawałek historii techniki. Wiele rozwiązań stosowanych w późniejszych legendarnych konstrukcjach narodziło się właśnie w urządzeniach z końca lat 60.
6. Muzyka nie zna daty produkcji sprzętu. Jeśli wzmacniacz potrafi wywołać emocje i sprawia przyjemność ze słuchania, to jego wiek przestaje mieć znaczenie.

Słuchając go cały dzień po prostu wszystko mi pasowało! Zacząłem od Floydów z lat 60-tych, ale nie był to ich debiut, a soundtrack More. Następnie zrobiłem sobie przerwę w codziennych czynnościach i w pełnym skupieniu wysłuchałem studyjny krążek Ummagummy. Kiedy ostatni raz słuchałem w całości tę część albumu? Chyba w latach 95-99 jeżdżąc autobusem/tramwajem na Politechnikę. Najrzadziej wracam do Ummagummy. Okładkę ma rewelacyjną, ale to … najgorszy album Pink Floyd.

Po Floydach poszło już wszystko. I jazz i folk i elektronika. Słuchanie tego staruszka to była czysta przyjemność.

Przyjemność, emocje, muzyka… o taki świat sam dla siebie walczyłem!

There is no dark side of the moon really. Matter of fact, it’s all dark ???

Artykuł AKAI AA-6200 – The Dark Side of the Moon pochodzi z serwisu Chasing a Hi-Fi Ghost.

Jestem też miłośnikiem ślepych testów. Ale takich prawdziwych, z zamkniętymi oczami, z prawidłową metodologią. I za każdym razem, kiedy za bardzo nagrzewam się na jakiś zakup to staram się go sprawdzić. Oczywiście z zamkniętymi oczami. Kiedy jeszcze żyłem w czasach „nowej audiofilii” kilka razy zawstydzałem sam siebie, kiedy prosiłem kumpla, aby przetestował na mnie mój nowy zakup (kolejny chiński DAC z tej samej półki, kabel). Oczywiście myliłem się w odpowiedziach 🙂 Raz nawet kupiłem dwa identyczne amplitunery i jeden z nich zrecapowałem, mimo, że był zdrowy… Z pewnością wiele osób słyszy o wiele lepiej i wiele więcej niż ja, jednak ja nie chcę rywalizować w tym wyścigu i wpadać w paranoję – w zupełności wystarczy mi to co słyszę, czasami nawet chciałbym mniej.

Pięknie w tym temacie mówił wczoraj 0dB

* * *

Do brzegu:

Kupiłem trzy miesiące temu Elaca 2300T, z ciekawości czy gra podobnie do 2200T. Kilka dni słuchałem ich naprzemiennie, rozkręciłem oba, porównałem i wniosek był taki, że różnice w brzmieniu między niemal IDENTYCZNIE skonstruowanymi amplitunerami, na IDENTYCZNYCH tranzystorach były przeze mnie niezauważalne. Przynajmniej na moje ucho.

Elac 2300T powędrował do Pszowa, ale tym razem nie do Kamila, który ma swojego 2200T, który gra identycznie jak mój 2200T oraz tytułowy 2300T. Ten Elac powędrował do Olka z Pszowa. Olek trochę pokręcił nosem, wyjął Elaca ze skrzyni i zrobił mu zwykły, ale uczciwy recap. Bez czarowania, bez elektronicznych abracadabra, za to z solidnymi Nicichon Muse.

Czy uwierzyłem, że po takim recapie zagra on bardzo inaczej? No nie uwierzyłem. A może bałem się sytuacji, gdzie wszyscy będą mówić, że jest różnica, a dla mnie będzie wszystko jedno? Olek postanowił rozwiać moje niepewności i dwa tygodnie temu wysłał mi rzeczonego Elaca 2300T. Amplituner trochę postał w garażu czekając na swoją kolej, która to nastąpiła dziś rano.

Do tematu podszedłem metodycznie. Do porównania użyłem czeskiego ustrojstwa jakim jest pasywny selektor wejść. Olek nie do końca wierzył, że jest to w pełni pasywne urządzenie, więc rozkręciłem i zrobiłem fotę. Równolegle podpięte 100 ohmowe rezystory służą jedynie jako zabezpieczenie – jeśli się mylę – niech ktoś mnie poprawi.

Spiąłem Dittony 44, a jako źródło identyczne Chromecasty Audio + Spotify i idealne synchro utworów. A ja siedziałem w fotelu i sobie pstrykałem przełącznikami.

Nagle BUM!

Nie nie, nic nie wybuchło. Ale moja głowa wybuchała z niedowierzania. Testowałem te same dwa sprzęty przed wysyłką i naprawdę uwierzcie mi, trzeba było prawdziwego audiofila z wysokim ego aby wyczuł między nimi różnice. A teraz?? To są DWA RÓŻNE SPRZĘTY!! Byłem sceptyczny, nie dowierzałem, spodziewałem się rozmów o niuansach, ale dostałem w mój sceptyczny łeb tą drewnianą skrzynią z Elaciem 2300T z taką siłą, jakby osobiście kurier DHL nim pierdolnął.

Olek wracał właśnie z Chorwacji, więc skojarzenia przyszły same. Napisałem mu, że ten mój przy jego gra jakby ktoś rakiję wymieszał z wodą. Kolosalnie poprawiły się dwie rzeczy: bas i wypełnienie. W całym tym fundamencie brzmienia góra pasma trochę się zapadłą, a raczej pozostała na poprzednim poziomie. Z ciemnymi kolumnami w pierwszej chwili wydawało się, że wszystkiego jest aż za dużo, aż za bardzo, ale po 15-20 minutach wchodziła adaptacja ucha i Elac 2300T by LAMA (Laboratory of Analog Music by Aleksander) grał obłędnie. I to z Dittonami 44, które jasne na pewno nie są. SZOK!

Podsumowanie

Podróż po świecie audio vintage wiązała się do tej pory głównie z tym, że kupując sprzęty z ogłoszeń nigdy nie wiedziałeś jaki stopień sprawności sobą prezentuje. Często trzeba było włożyć drugie tyle aby zagrał poprawnie. Jednak okazuje się, że samo sprawdzenie, ogarnięcie zimnych lutów, styków, regulatorów i w miarę pomierzenie – czy kondensatory trzymają parametry – to jeszcze nie wszystko. Te sprzęty od 50 lat się ciągle zużywają w funkcji czasu. Jedne elementy szybciej, inne wolniej, inne w ogóle. Nigdy nie wiesz jaką matrycę zużycia otrzymujesz pod drewnianą pokrywą. Czasami recap nie daje wiele, ale w takim przypadku jak ten – recap zmienił niemal wszystko. Stworzył inny amplituner.

Czego więc tak naprawdę słuchamy? Przypadkowego brzmienia, fikcji, iluzji? Czy Elac 2300T opuszczając port w Kilonii w 1970 roku grał bardziej tak jak mój, czy tak jak po recapie Olka z zastosowaniem kondensatorów o klasę lepszych niż fabryczne?

Bez Deloreana DMC-12 tego się nie dowiemy…

EDIT: jako uzupełnienie dyskusji z komentarzy zdjęcia środka po recapie. Zdjęcie przed recapem jest w tym wpisie.

Artykuł Elac 2300T vs Elac 2300T pochodzi z serwisu Chasing a Hi-Fi Ghost.